Księgarnia - Historia
Miasto walczy o wolność. Obrona Lwowa w latach 1918-1919  Cena: 35.00 zł
Rosa Bailly

Przekład z języka angielskiego Waldemar Gross

Cena 35,00 zł

Seria: „O Polsce z daleka”, tom 2


Wydanie I
Lublin: Norbertinum, 2011
Objętość 388, [1] s. + 24 s. fot. cz.b.
Format 147 x 208 mm
Oprawa miękka klejona
ISBN 978-83-7222-442-2

[ Opracowanie historii obrony Lwowa w latach 1918-1919 ]

Książka ukazała się dzięki wsparciu finansowemu Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych

Książka nominowana do nagrody Książka Historyczna Roku 2011

O książce


Książka podejmuje temat walki o Lwów w latach 1918–1919, kiedy miasto usiłowali przejąć Ukraińcy, którym Austria przyobiecała utworzenie Państwa Ukraińskiego ze stolicą we Lwowie. Autorką jest Rosa Bailly – „wielka Francuzka o polskim sercu”, kochająca naród polski i zaangażowana w pomoc Polakom od 1916 r.
Książka przedstawia powstanie miasta i jego historię poprzez wieki, podkreśla jego uparte i niezmienne ciążenie ku polskości. Relacjonując „przewrót ukraiński”, autorka niejako prowadzi czytelnika za rękę, pokazując w szczegółach podejmowane działania, prezentując sylwetki i poczynania dowódców, żołnierzy i ochotników, reakcje lwowian – w szczególności sympatycznych batiarów – na zagrożenie, chwytanie za broń, bohaterską walkę o swoje ukochane miasto, chwile krytyczne, w końcu skuteczną pomoc ze strony Rzeczypospolitej. Autorka w sposób bardzo dynamiczny oddaje spontaniczność i siłę tych zmagań, z realizmem i ze świetnym zmysłem obserwacji ukazując niekiedy dzień po dniu potyczki na poszczególnych redutach. Zadziwia i zachwyca dokładność i wierność prawdzie historycznej, a także żywe, niekiedy z humorem, malowanie nastrojów „ulicy”, na której kotłowały się różne żywioły ludzkie. Opisywane wydarzenia bogato dokumentuje materiał ilustracyjny.


Spis treści

O Autorce
Przedmowa

I. Lwów: Miasto i jego mieszkańcy
HISTORIA LWOWA
Lwów a Polska
Rusini i Kozacy
Lwów w zaborze austriackim
Ruch ukraiński
Lwów – miasto polskie
Pomocnicy Ukraińców
MIASTO I JEGO POŁOŻENIE
Stacja kolejowa
Stare Miasto
Kościoły
Rynek
Piękno Lwowa
Nowe Miasto
MIESZKAŃCY

II. Pierwsza wojna światowa
POLACY I UKRAIŃCY W CZASIE WOJNY
Legiony Piłsudskiego i Rada Regencyjna
INWAZJA ROSYJSKA
DWA PAŃSTWA UKRAIŃSKIE. SPRAWA CHEŁMA
ROZPAD IMPERIÓW
Powrót Lwowa do Polski
POZOSTAŁOŚCI WOJSK I TAJNE STOWARZYSZENIA
Ocaleni z pierwszej wojny światowej
Tajne stowarzyszenia wojskowe
ZAGROŻENIE LWOWA
Niebezpieczeństwo ukraińskie
Ruchy wojsk
Alarm
Przygotowania polskiego rządu
WYDARZENIA W LUBLINIE
PRZECIWSTAWNE SIŁY
Ukraińcy
Polacy

III. Przewrót ukraiński
CZUWANIE POD BRONIĄ
Mobilizacja POW
Narada dowódców
Podniecenie w koszarach
Władze austriackie
Kongres młodzieży
Rzęsna Polska
Andrzej Battaglia
Plany obrony
PRZEWRÓT (noc z 31 X)
Noc
Decyzja atamana
Zajęcie miasta
AGRESORZY NA ULICACH (1 XI)
Tłum

IV. Spontaniczna obrona
DZIEŃ WSZYSTKICH ŚWIĘTYCH
Szkoła im. Henryka Sienkiewicza
Dom Technika
Dowódca
Na przedmieściach
Wydarzenia przy kościele św. Elżbiety
Kwatery Mączyńskiego
Inicjatywa
Rzęsna Polska – bastion
Zebrania
Żydzi
Koniec dnia
Poza Lwowem
ZADUSZKI – WOJNA PARTYZANCKA
Punkty strategiczne
Ofensywa generalna
Zawieszenie broni
Bohaterowie dnia
Sytuacja
Ukraińcy i ich oficerowie
Dezercja
Działania podczas rozejmu
Dzielnice zajęte przez Ukraińców
Dyskusje
Potyczka na dworcu
KRWAWA NIEDZIELA (3 XI)
Walki na Wschodzie
Wokół Domu Technika
Walki o północy
Praca organizacji
Nowe siły
Kryminaliści na wolności
Działania Mączyńskiego i Rogozińskiego
Walki o Dworzec Główny
NIEWIELU (4XI)
Napaść
Poczta Główna
Seminarium Ruskie
Pałac Sapiehy
Główna Komenda Policji
Ulica Bema
Góra Stracenia
Szkoła Kadecka
Pierwsze emocje oporu na Kleparowie
Stacja na Kleparowie
Środki zaradcze na Zamarstynowie
Sukcesy Boruty
Seminarium Nauczycielskie
Zmartwienia Mączyńskiego
Pod butem nieprzyjaciela

V. Po walkach partyzanckich – wojna
WYGLĄD FRONTU WALKI (5 XI)
Atak Ukraińców na południu
Odzyskanie koszar w Wulce
Walki o Szkołę Kadecką
Próba zdobycia Cytadeli
Walki na Poczcie Głównej
Dyrekcja Kolei
Atak na koszary Ferdynanda
Zdobycie fabryki „Gafot”
Niepowodzenie pod Sejmem
Na lotnisku
W mieście
NASTĘPNE ZAWIESZENIE BRONI (6 XI)
Organizowanie systemu militarnego
Kawaleria
Artyleria
Policja i żandarmeria wojskowa
Jednostki szpitalne
Pomocnicze służby wojskowe
Walki mimo zawieszenia broni
Plany i sprzeczki
POWSTANIE FRONTU STACJONARNEGO (7 XI)
Zagrożone centrum
Zdobycie Skniłowa
Pożar na Poczcie Głównej
Ostre walki w Dyrekcji Kolei
Zdobycie centrum medycznego
Walka propagandowa
Negocjacje
NIEUDANA OFENSYWA (8-9 XI)
Przygotowania do rajdu
Strata samochodu pancernego
Drugi atak na Cytadelę
Ulica Bema stracona i odzyskana
Zdobycie Poczty Głównej
Ulica Sykstuska nr 42
Reduta na linii kolejowej
„Technika”
RATUNEK ZE STRONY POLSKI
W Krakowie
W Lublinie
W Warszawie
Zwolnienie Piłsudskiego
Chwilowa cisza
Szkoła Kadecka
Przysięga
Działania na środkowym froncie
Reduta Zygmuntowska
Rekrutacja w wioskach
Żydowska milicja
Świeżowska w sektorze drugim
W sektorze zajętym przez Ukraińców
ZNAKI CZASU (11-12 XI)
Ostrzał artyleryjski
Walki na południu
Walki o Dyrekcję Kolei
Placówki centralne
Z „bemkami”
Kłopoty Mączyńskiego
Ukraińcy u „sokołów”

VI. Najczarniejsze godziny
GROűBA UPADKU (13-14 XI)
Walki o Szkołę Sienkiewicza
Bitwy w północnych dzielnicach
Powiadomienie Piłsudskiego
Sztab Generalny obrony
Artyleria, kawaleria i rezerwa
NAJCZARNIEJSZA GODZINA (15 XI)
Terror
Godzina Mączyńskiego
Ostateczna decyzja
Boje na całym froncie
Spalenie Sokolnik
KIELICH GORYCZY (16 XI)
Trudna dezycja
Wśród walczących
Atak z „bemakami” poprzez kanały
OSTATNI WYSIŁEK (17 XI)
Natarcie na Szkołę Kadecką
W kanałach
Francuski arbiter
WARSZAWIACY
Dowódca
LUDNOŚĆ
Rozkazy Piłsudskiego
Pierwszy oddział warszawski
TRZYDNIOWY ROZEJM (18-19 XI)
Fraternizacja
Rajd „wilków”

VII. Pomoc i oswobodzenie
POMOC (18-20 XI)
Przygotowania
Oczekiwania
W Przemyślu
Podróż
Na dworcu we Lwowie
Siły odsieczy
Plan kampanii
Boruta
Posiłki ukraińskie
MANEWR PO STRONIE PÓŁNOCNEJ (21 XI)
Nocny wymarsz
Sygnał
Walki na północy
Zamarstynów
Cytadela niezdobyta
W centrum
MANEWR PO STRONIE POŁUDNIOWEJ (21 XI)
Wymarsz
Postępy straży przedniej
Zdobycie Łyczakowa
Kontrolowanie sytuacji
Noc na cmentarzu Łyczakowskim
Bilans
WYZWOLENIE (noc z 21 XI)
Oczekiwanie
Niespodzianka
Atak na wszystkich frontach
Postępy
Cały Lwów wolny
Przygody Fereka-Błeszyńskiego
Ostatnie potyczki
CELEBRACJE W MIEŚCIE (22 XI)
Radość z wyzwolenia
Ostatnia proklamacja
W Ratuszu
Powrót do normalności
Ostatnie środki ostrożności
Koniec listopada

VIII. Oblężenie
LWÓW OBLĘŻONY I OSTRZELIWANY
Horror oblężenia
Kobiety
Nowi ochotnicy
Piłsudski we Lwowie
PERSENKÓWKA
Obrońcy
Bitwa
ROK 1919 – STYCZEŃ, LUTY, MARZEC
Walki w rejonie
Pomoc dla jeńców
Eksplozja na stacji
WIELKANOC 1919
Ludność Poznania
Męczennicy Złoczowa
Jędrzejewski we Lwowie
Ofensywa
Niedziela wielkanocna
Józef Haller

IX. Chwała
CMENTARZ OBROŃCÓW
Album
Groby dowódców
Nieznany Żołnierz

Zakończenie
O tłumaczu
Spis fotografii, mapek i planów
Bibliografia


O Autorce

Rosa Bailly w 1916 roku, jako nauczycielka literatury francuskiej w żeńskim gimnazjum w Cahors, zainicjowała akcję pod nazwą „Grosik [dla] Polski” („Sou polonais”). Celem inicjatywy była zbiórka datków dla polskich sierot. Promując tę akcję, przypominała o istnieniu państwa, którego na lekcjach geografii już się nie wymienia, o istnieniu Polaków, obrońców cywilizacji europejskiej w starciu z islamem w XVII wieku, o odwiecznej przyjaźni polsko‑francuskiej. W 1919 roku założyła stowarzyszenie „Les Amis de la Pologne” („Przyjaciele Polski”). Organizacja miała przybliżać Francuzom Polskę. „Przyjaciele Polski” lobbowali we Francji, aby Górny Śląsk pozostał w polskich granicach. W 1925 roku, po zawarciu układu w Locarno, „Przyjaciele Polski” jako jedni z nielicznych poza granicami Polski podjęli aktywną krytykę postanowień tego układu. W 1938 roku, po tzw. „zajęciu Zaolzia”, bronili stanowiska rządu polskiego. W czasie drugiej wojny światowej Rosa Bailly niosła pomoc polskim wojskowym i cywilom, którzy znaleźli się w strefie Vichy. Była to pomoc zarówno materialna, jak i duchowa. Po wojnie, w miarę możliwości cały czas działała na rzecz Polski. Wyrazem bólu i sprzeciwu względem odebrania Polsce Lwowa – serca polskości – było obszerne opracowanie Lwów se libère, które ukazało się w języku angielskim w Londynie w 1956 roku pt. A city fights for freedom. The rising of Lwów in 1918–1919 (wydanie polskie: Miasto walczy o wolność. Obrona Lwowa 1918–1919, Lublin: Norbertinum, 2011). Ostatnie lata swojego życia Rosa Bailly spędziła w podpirenejskim Pau, gdzie zmarła 14 czerwca 1976 roku.


« powrót
Ilość