Czesław Gregorowicz

(ur. 1908)

Pseudonimy: „Grabina”, „Wojciech”, „Jaromir”, „Janusz”, „Grey”, „Don”.

Urodził się 14 sierpnia 1908 r. w Spiczynie (pow. Lubartów) w rodzinie rymarza. po ukończeniu Szkoły Powszechnej w Kijanach kontynuował naukę w IV Gimnazjum Miejskim w Warszawie, uzyskując w 1928 r. świadectwo maturalne. Następnie ochoczo zgłosił się do odbycia służby wojskowej. Początkowo kształcił się w Szkole Podchorążych Rezerwy Piechoty nr 9a w Łukowie, którą ukończył w 1929 r. w stopniu plutonowego podchorążego. W 1932 r. został awansowany przez Prezydenta RP do stopnia podporucznika. W grudniu 1939 r. nielegalnie przekroczył granicę sowiecką w Brześciu n. Bugiem. W styczniu 1940 r. wstąpił do ZWZ-AK. Początkowo pełnił funkcję komendanta rejonu I (Spiczyn–Ludwin–Łęczna–Niemce) w obwodzie lubartowskim AK, a pod koniec 1942 r. minowany został inspektorem WSOP obwodu. Od kwietnia 1944 r. pełnił obowiązki I zastępcy komendanta obwodu Lubartów, a podczas krótkotrwałego okresu Odtwarzania Sił Zbrojnych sprawował funkcję dowódcy 2 kompanii IV batalionu 8 PP Leg. W pierwszych dniach stycznia 1945 r. objął stanowisko komendanta obwodu Lubartów, a po rozwiązaniu Armii Krajowej kontynuował działalność konspiracyjną w ramach organizacji Nie i w Delegaturze Sił Zbrojnych na Kraj. Od września 1945 r. w strukturze organizacji Wolność i Niezawisłość sprawował funkcję komendanta obwodu na powiat lubelski. Jednocześnie był zastępcą inspektora rejonowego. Używał wówczas pseudonimów „Grey” i „Don”. We wrześniu 1946 r. został aresztowany i uwięziony. Zwolniony na mocy amnestii w kwietniu 1947 r., został ponownie aresztowany w 1953 r. i przez 9 miesięcy przetrzymywany był w areszcie. 24 lutego 1992 r. Sąd Wojewódzki w Lublinie unieważnił postanowienia Wojskowego Sądu Rejonowego z 1947 r. oraz Wojskowej prokuratury Rejonowej w Lublinie z 1953 r.

Po wojnie ukończył studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, po czym odbył aplikację sądową w Sądzie Okręgowym w Lublinie, a w 1949 r. złożył egzamin sędziowski. Pracował wówczas w izbie Skarbowej, a następnie – do czasu przejścia na emeryturę , tj. do 1974 r. –w Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Lublinie, dochodząc do stanowiska Zastępcy Dyrektora Wydziału Finansowego. Nie należał do żadnej partii politycznej.

Za działalność w szeregach AK został odznaczony Krzyżem Walecznych, Srebrnym Krzyżem Zasługi z Mieczami, Medalem Wojska oraz Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.