NORBERTINUM.PL - wydawnictwo, księgarnia, drukarnia

Ks. Józef Szymański

Kościół katolicki na Podolu. Obwód winnicki 1941-1964

Wydanie: pierwsze
Miejsce i rok: Lublin, Norbertinum, 2003
Objętość: 491, [3] s., fot. kolor.
Format: 145 x 205 mm
Oprawa: miękka klejona
ISBN: 83-7222-162-6
ISSN: 1233-0272
Status: Nakład wyczerpany

Projekt okładki: Aleksandra i Rafał Rutkowscy

Recenzenci: Ks. prof. dr hab. Józef Mandziuk, Ks. prof. dr hab. Edward Walewander

Instytut Badań nad Polonią i Duszpasterstwem Polonijnym KUL

Biblioteka Polonii, Seria A: Studia, tom XXVIII

Z olbrzymiego materiału źródłowego Autor odnalazł i właściwie uporządkował to, co najistotniejsze dla tematu. Wyciągnął wnioski. Do jego pracy musi sięgnąć dziś każdy, ktokolwiek zabiera głos na temat Kościoła katolickiego w ZSRR, a zwłaszcza na Ukrainie.

Ukazane są w niej zarówno korzenie działalności kościelnej, jak i przede wszystkim jej trudne i tak bolesne owocowanie. [...] Recenzowana książka łączy w sobie dwie ciekawe zalety, ukazujące jej wartość. A mianowicie dobre przygotowanie teoretyczne, przez co rozumiemy również dobrze wyczerpaną kwerendę i erudycję Autora, a także jego doświadczenia dnia codziennego w pracy duszpasterskiej na tamtym terenie. Autor pracował tam duszpastersko przez 4 lata. Można zatem śmiało powiedzieć, że w pracy brak dystansu jaki często dzieli historyka od rzeczywistości badanej.

Z recenzji Ks. Dra Hab. Edwarda Walewandra, Prof. KUL

Monografia ks. Szymańskiego ma charakter pionierski, może nie jako temat czy problem badawczy, ale właśnie jako otwarcie szerokiego wglądu w funkcjonowanie całej machiny pracującej nad przekształceniem świadomości radzieckiego człowieka. W przypadku ludzi wychowanych w zasadach katolickich było to zadanie szczególnie ważne i trudne. Do jakiego stopnia, można również przekonać się wertując niniejszą książkę. Dodatkowy jej walor, jak się wydaje, to możliwość pewnych porównań z metodami stosowanymi w tzw. demoludach. Trzeba sobie jednak uświadomić, że ważne były tu nie tylko, a może nawet nie tyle narzędzia, jakimi dysponowała władza tu i w ZSRR. O wiele istotniejsze było samo pole działania. W wielu krajach, zwłaszcza w PRL nie pozwalało ono na taki posiew ateizmu, jak w Związku Radzieckim był sprawą bezdyskusyjną. To stwierdzenie jest ważne dla zrozumienia generalnych norm i celów, jakie w krajach komunistycznych wyznaczały politykę wobec Kościołów i religii w ogóle.

Książkę prezentowaną może czytać każdy, kto pamięta jeszcze, czym był Związek Radziecki - w młodszym pokoleniu zanik pamięci w tym względzie jest już znaczny - i komu nieobcy jest problem walki z religią, jak się okazuje, w tzw. wolnym świecie nie mniejszy wcale niż w ZSRR. Po prostu inny, również można sobie uświadomić w oparciu o niniejszą lekturę i obserwację dnia bieżącego.

Z Przedmowy Ks. Prof. Dra Hab. Zygmunta Zielińskiego, KUL

Spis treści

Przedmowa (ks. Zygmunt Zieliński) [ 7 ]

Wykaz ważniejszych skrótów [ 11 ]

Wstęp [ 15 ]

Rozdział 1: Stan wyznaniowy w obwodzie [ 27 ]

1.1. Kościół katolicki [ 27 ]

1.2. Wyznania niekatolickie [ 61 ]

1.2.1. Cerkiew prawosławna [ 61 ]

1.2.2. Kościół greckokatolicki [ 72 ]

1.2.3. Kościół staroobrzędowy [ 72 ]

1.2.4. Kościół Prawdziwie Prawosławnych Chrześcijan [ 75 ]

1.2.5. Judaizm [ 76 ]

1.2.6. Kościół Chrześcijan Baptystów [ 84 ]

1.2.7. Kościół Chrześcijan Wiary Ewangelicznej - pięćdziesiątników [ 90 ]

1.2.8. Kościół Adwentystów Dnia Siódmego [ 92 ]

1.2.9. Kościół adwentystów-reformistów [ 95 ]

1.2.10. Świadkowie Jehowy [ 95 ]

1.2.11. Apokalipsiści [ 96 ]

1.2.12. Joannici [ 99 ]

1.2.13. Inokientiewcy - ignatiewcy [ 101 ]

1.2.14. Inne udokumentowane sekty [ 102 ]

Rozdział 2: Administracja państwowa wobec religii i Kościoła [ 105 ]

2.1. Ustawodawstwo [ 105 ]

2.2. Władze wykonawcze [ 136 ]

2.3. Procedury ideologiczne [ 173 ]

2.3.1. Ateizacja [ 174 ]

2.3.2. „Obrzędowość laicka” [ 201 ]

2.3.3. Wychowanie dzieci i młodzieży [ 214 ]

2.4. Los kościołów [ 236 ]

Rozdział 3: Duchowieństwo [ 283 ]

3.1. Sylwetki kapłanów [ 283 ]

3.2. Formy aktywności kapłańskiej [ 318 ]

Rozdział 4: Wierni a praktyki religijne [ 347 ]

4.1. Rok kościelny i życie sakramentalne [ 347 ]

4.2. „Liturgia bez kapłana” [ 375 ]

4.3. Cmentarze miejscem kultu [ 381 ]

Rozdział 5: Troska wiernych o struktury kościelne [ 387 ]

5.1. Organy wykonawcze organizacji religijnych [ 387 ]

5.2. Bractwo Różańca Świętego [ 411 ]

5.3. Postępowanie wobec władz - interwencje [ 421 ]

Mapa Ukraińskiej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej [ 437 ]

Mapa miejsc kultu Kościoła katolickiego w obwodzie winnickim [ 438 ]

Zakończenie [ 439 ]

Bibliografia [ 445 ]

Spis tabel [ 469 ]

Ilustracje [ 473 ]

Indeks osób [ 481 ]

więcej o książce

zwiń

biuletyn