YellowCms\Shop\Product\Type\Norbertinum\Entity\Book Object
(
[isbn:YellowCms\Shop\Product\Type\Norbertinum\Entity\Book:private] => 83-7222-044-1
[ean:YellowCms\Shop\Product\Type\Norbertinum\Entity\Book:private] =>
[releaseDate:YellowCms\Shop\Product\Type\Norbertinum\Entity\Book:private] => 2000
[originalTitle:YellowCms\Shop\Product\Type\Norbertinum\Entity\Book:private] => Epoka powstania listopadowego
[subtitle:YellowCms\Shop\Product\Type\Norbertinum\Entity\Book:private] =>
[bookInfo:YellowCms\Shop\Product\Type\Norbertinum\Entity\Book:private] => 404 s.
[volume:YellowCms\Shop\Product\Type\Norbertinum\Entity\Book:private] => pierwsze
[linkToShop:YellowCms\Shop\Product\Type\Norbertinum\Entity\Book:private] =>
[allegroLink:YellowCms\Shop\Product\Type\Norbertinum\Entity\Book:private] =>
[releasePlace:YellowCms\Shop\Product\Type\Norbertinum\Entity\Book:private] => Lublin
[description:YellowCms\Shop\Product\Type\Norbertinum\Entity\Book:private] =>
Powstanie 1830-1831 r. zaliczane jest do najważniejszych okresów naszej historii, okazało się brzemienne w skutki dla polskich dziejów. Podczas niewoli pod rosyjską tyranią nie ustawały bunty, rewolty i bohaterskie walki, a na temat Powstania Listopadowego powstała bogata historiografia i literatura piękna. Temat powstania powracał nieustannie do grafiki i malarstwa. Literatura i sztuka polska sięgnęły szczytów artyzmu.
Wybrana epoka przedstawiona została w tej pracy w dość szerokiej perspektywie historycznej. W okresie bezpośrednio poprzedzającym rozbiory i po dokonaniu ich przez trzy wrogie mocarstwa rodacy nasi nie zaprzestali walki o niepodległość. Etapami jej były: Konfederacja Barska, Powstanie Kościuszkowskie, udział w kampaniach Napoleońskich. Po Powstaniu Listopadowym nastąpią walki Wiosny Ludów, potem wybuchnie Wojna Krymska itd., itd. Wydarzenia Insurekcji listopadowej związane są z Francją, Belgią, Włochami, trzema zaborcami oraz kilkoma innymi państwami. Także o nich należało coś powiedzieć.
(fragm. wstępu Tadeusza E. Domańskiego)
Spis treści
Wstęp
I. Spadek po Legionach Dąbrowskiego. Księstwo Warszawskie
Legiony Dąbrowskiego – Rozdrobnienie Włoch – Kościuszko wśród legionistów – Generał Kniaziewicz na Kapitolu – Trzy Legie – Książę J. Poniatowski – Zdobycie Gdańska – Klęska armii Bennigsena – Zdobycie Królewca, wojsko francuskie nad Niemnem – Polska kampania Napoleona – Cesarz w Warszawie i Poznaniu – Zawieszenie broni w Tylży – Księstwo Warszawskie – Książę Fryderyk August – O saskich Wettinach – Stanisław Leszczyński – Wojna Północna – Ustrój Księstwa Warszawskiego – Rozbudowa armii – Napoleon a Polska.
II. Walki armii Księstwa Warszawskiego. Książę Józef Poniatowski
O zaborze austriackim – Bitwa pod Raszynem – Śmierć płk. C. Godebskiego – Zajęcie Warszawy i Krakowa – Wagram – Księstwo Warszawskie powiększa się – Generał Kamieniecki – Wybuch wojny – Zdobycie Smoleńska – Pożar Moskwy – Kontrofensywa rosyjska – Berezyna – Marszałek Davout – Generał Dumouriez – Genrał Kniaziewicz – Bilans kampanii moskiewskiej – Książę Józef Poniatowski, człowiek zasług historycznych – Śmierć księcia J. Poniatowskiego – Marszałek Francji – Kult księcia Józefa – Generał P. A. Sułkowski.
III. Polska Kongresu Wiedeńskiego
Bez udziału Polski – J. B. Morton – Nowy rozbiór Polski – Królestwo pod berłem cara – Ludność – Talleyrand – Konstytucja – Poprzednie konstytucje – Kapitulacja Anglii – Polska łupem Rosji – Lord Brougham – Idea sprawiedliwości społecznej, Tadeusz Kościuszko – Hasło „Za waszą i naszą wolność” – Okrucieństwa Konstantego – Płk P. Jerzmanowski – Próba interwencji – Pamiętnik Waleriana Łukasińskiego – Koszmar lat pokongresowych – Broszura berlińska.
IV. Konstytucja, sejm i senat. Reforma administracji Kościoła
Zapowiedź: na zawsze – Religia katolickorzymska – Dużo obietnic – Rywalizacja z Metternichem – Rada Stanu – Statut Organiczny – Opozycja kaliska – Sąd Sejmowy, senator Piotr Bieliński – Kontakt z dekabrystami – Zbrodnia stanu – Płk. S. Krzyżanowski – Zemsta cara – Reorganizacja administracji Kościoła – Papieże Pius VII i Pius VIII – Pierwszy arcybiskup metropolita warszawski – Apostolat knuta.
V. Sprawy ekonomiczne i oświata
Władza wykonawcza w rękach cara – Społeczeństwo pragnie pracować – Inwestycje – Mnożenie liczby więzień – Dewastacje zabytków – Zamek w Lublinie – Stanisław Staszic, górnictwo i przemysł – Inwestorzy zagraniczni – T. Matuszewicz, intrygi Nowosilcowa – Książę Ksawery Lubecki-Drucki – Powiększenie dochodów państwa – Stanisław Kostka Potocki i Julian Ursyn Niemcewicz – Powstanie Uniwersytetu Warszawskiego – Piotr Chmielowski – Metternich przeciw autonomii – Prace F. N. Waltera – Korpus Kadetów w Kaliszu.
VI. Waleczność i serwilizm
Życie Józefa Zajączka – Bitwa pod Zieleńcami – Emigracja do Saksonii – Udział w Powstaniu Kościuszkowskim – W sztabie Naczelnika Kościuszki – Członek Rady Narodowej, prezes Sądu – Upadek powstania, generał T. Wawrzecki – Niezwykła postać generała Józefa Sułkowskiego – Generał Zajączek w Egipcie – Legia Honorowa – Nienawiść do księcia Poniatowskiego – Powrót przez Petersburg – Służalczość – Ludwik Mierosławski – Pogrzeb Zajączka – Inni odstępcy – Postać W. M. Zaleskiego.
VII. Wileńska Tragedia. Książę Adam Czartoryski
Uniwersytet Wileński – Inne uniwersytety – Kurator – Grono profesorów – Grupa przyjaciół, ich ideały – Adam Mickiewicz – Uderzenie w niewinnych – Losy Uniwersytetu Wileńskiego – Metody Nowosilcowa i Konstantego – Skazanie studentów – Familia – Katarzyna II żąda zakładnika – Kariera w Petersburgu – Plan Puławski – Nieudolność księcia Czartoryskiego w sprawach wojska – Działalność Tadeusza Czackiego – Adam Czartoryski o Rosjanach.
VIII. Walerian Łukasiński
Oddanie ojczyźnie – Człowiek zapomniany – Ochotnik w 1807 r. – Loże masońskie – Walki pod Lipskiem i Dreznym – W armii Kongresówki – W pułku Czwartaków – 14 rosyjskich służb policyjnych w Warszawie – Aresztowanie i ciężkie śledztwo – Bunt w Zamościu – Życie w Szlisselburgu – Niezłomność duchowa i fizyczna – Pamiętnik – Męczennik narodowy – Model organizacji de Louvois – Stosunki w wojsku – Romanowowie najpodlejszą z istniejących dynastii.
IX. Święte Przymierze
Akt założenia – Niezadowolenie – Podział Saksonii – Nakazy antyrepublikańskie – Interwencja Ludwika XVIII w Hiszpanii – Rywalizacja na Bałkanach – Związek Niemiecki – Metternich – Utrata Niderlandów i Wenecji – Sytuacja pod zaborem pruskim – Prasa polska – Organizacje konspiracyjne, Burschenschaften – K. Marcinkowski, A. Kraszewski – Generał Dąbrowski i Piast – F. H. Flotwell – Wzmożenie germanizacji – Generał S. Mielżyński i Związek Kosynierów – Życzliwy stosunek do Polaków w małych państewkach – Wincenty Pol – Popularność generała Bema.
X. Rosyjska tyrania
Polityka Pawła I – Zbliżenie francusko-rosyjskie – Zabójstwo cara – Pierre Pascal – F. A. Ossendowski – Edouard Duprat i jego sądy – M. Nowosilcow – Czterech najgroźniejszych zbrodniarzy – Pamiętnik K. Korczak-Branickiego – Propaganda rosyjska – Koszty utrzymania armii rosyjskiej w Polsce – Józef Zajączek zamiast księcia Adama – Rewolucja dekabrystów i represja w Rosji.
XI. Zbrodnie Romanowów. Genocidio
Żandarm Europy – Wojna krymska – Napoleon III – Błędy Mikołaja – Fryderyk Wilhelm IV – Zwycięstwo na Krymie – Zbliżenie Francji z Anglią – Aberdeen-Palmerston – Śmierć Mikołaja – Zdobycie Eupatorii – Upadek Malakoff, Sewastopola i koniec wojny – O Konstantym Romanowie – Historia Wilczków –Terror i tajne związki – Konflikt Konstanty–Mikołaj w roku 1825 – Księżna łowicka – Majątki arcybiskupów gnieźnieńskich – System zbrodni – R. Lemkin: termin genocidio.
XII. Rewolucja Lipcowa we Francji
Natchnienie dla Europy – Przyczyny rewolucji – Trzy Dni Chwały – Podbój Algierii – Rywalizacja angielsko-rosyjska – Sprzeczności Austria–Rosja – Koncepcja turecka, polska dywizja – Prusy wobec ewentualnej interwencji – Zerwanie Belgii z Holandią – Monarchia austro-węgierska – Czartoryski-Metternich – Parlamentarzyści angielscy a polskie powstanie – J. Laffitte premierem francuskim – Horace Sébastiani a Polska – Genreał de La Fayette, obrońca Polaków – Rządy Ludwika Filipa – Adalbert Cybulski.
XIII. Niepodległość Belgii
Belgia i Holandia – Królestwo pod berłem dynastii orańskiej – Angielscy torysi – Odrębność narodowa Belgów – Detronizacja Wilhelma I – Emmanuel de Hooghvorst – Assemblée des Notables – Rząd tymczasowy – Barykady w Brukseli – Armia w zasadzce – 26 września dniem zwycięstwa – Inne miasta i regiony – Wolność nauczania i prasy – Wyzwolenie się Księstwa Luksemburg – Konstytucja – Konfederacja londyńska – Elekcja króla – Groźba branki w Kongresówce – Generałowie I. Habdank-Kruszewski i J. Skrzynecki w Belgii.
XIV. Wybuch powstania w Warszawie
Atak na Belweder – Sprzysiężenie Wysockiego – Junkrzy – Przyczyny buntu – Sprawa mobilizacji – A. Sokołowski – Praca konspiracyjna – Wysocki i Zaliwski – Niepowodzenie J. Nabielaka – Lista Belwederczyków – Postawa generała S. Potockiego – Porażka rosyjska pod Arsenałem – Wielki Tydzień Polaków – Generał Chłopicki – Popełnione w pośpiechu błędy – Lęk i bezsilność Konstantego – Generał Szembek.
XV. Manifest Ludu Polskiego. Gen. Dwernicki pod Stoczkiem
Nieustępliwość cara, nieunikniona wojna – Manifest obu izb – Ogłoszenie go w Paryżu – Policja carska w Polsce – Charakterystyka wybuchu powstania – Dymisja Chłopickiego – Detronizacja cara – Liczebność armii, powiększanie jej – Generał I. Prądzyński – Generał J. Dwernicki – Dybicz rusza na Polskę – Plan natarcia i konieczność zmian – Dowodzenie generała Geismara – Bitwa pod Stoczkiem, zwycięstwo J. Dwernickiego – Rozkaz wycofania się – Zorganizowanie rządu powstańczego.
XVI. Rząd, dyplomacja, politycy. Państwo pruskie
Ministrowie – O Joachimie Lelewelu – Wolnomularstwo polski i europejskie – Sprawa unii polsko-litewskiej – Maurycy Mochnacki – Jan Czyński – Brak doradcy wojskowego przy rządzie – Dyplomacja księcia Adama, szukanie pomocy – Niezawodny generał de La Fayette – Misja A. Wielkopolskiego i A. Colonna Walewskiego – Walewski dyplomata – Lord Grey – Gabriel Séailles – Próba zbliżenia do Austrii – Wrogość Prus – Powstanie państwa pruskiego.
XVII. Walki od lutego do kwietnia 1831 r. Generał Prądzyński
Armia Dybicza pod Warszawą – Siły polskie na wzniesieniach Targówka – Analogia z klęską Kościuszki roku 1794 – Rzeź Suworowa – Bojowość polskiego żołnierza – Bitwa pod Białołęką – Generała Chłopicki ranny – O Skrzyneckim – Ignacy Prądzyński, wielki strateg – Zwycięstwo pod Iganiami – Artyleria Józefa Bema – Inicjatywa generała W. Chrzanowskiego – Brak porozumienia w sztabie – Analiza Prądzyńskiego – Wacław Tokarz – Dwie opinie o Skrzyneckim.
XVIII. Ziemia lubelska i Wołyń
Genrał Dwernicki rozbija korpus Geismara – Rozkaz odwrotu do Warszawy – Dymisja M. Radziwiłła – Oddziały Krakusów– Nominacja Skrzyneckiego – Słabość oddziału generała Dwernickiego – Wyzwolenie Lublina, ofiarność ludności – Uściług – Dzieje Wołynia – Krzemieniec, Ateny wołyńskie – Tadeusz Czacki – Organizacja płk. K. Różyckiego – Powstanie Listopadowe w skrócie – Napór dużych sił Rüdigera – 1 maja, generał Dwernicki przekracza granicę – Dalsze walki generała Sierawskiego – Śmierć generała J. Małachowskiego.
XIX. Powstanie na Litwie. Emilia Plater
Entuzjazm na Litwie i Żmudzi – Organizowanie administracji i poboru – Ludwisarnia – Kształcenie oficerów – Wyposażenie piechoty – Trudności wroga – Powiat wileński pierwszy – Wilno nie zdobyte – Partyzanci w Puszczy Białowieskiej – Masowy mord w Oszmianie – Obchody 3 maja w Warszawie – Generał Dezydery Chłapowski na Litwie – Spotkanie z Emilią Plater – Nadejście generała Antoniego Giełguda wraz z generałem Dembińskim – Giełgud dezerteruje do Prus – Wyjście Chłapowskiego z Litwy – Egzekucja A. Giełguda – Przebicie się generała Dembińskiego i jego działalność – Emilia Plater, nieugięta bohaterka – Historia i legenda.
XX. Walki partyzanckie. Józef Zaliwski. Szymon Konarski
Przerwa w operacjach wroga – Wzmożenie się polskiej partyzantki i jej tradycje – Płk Zaliwski – Działania mjr. E. Grothusa – Zajęcie Kowna – Józef Zaliwski w Warszawie – Wyjazd do Francji – Werbunek i wyprawa do Polski – Areszt austriacki – Życie i działalność – Bohater-szaleniec – Szymon Konarski – Udział w walkach 1831 r. – Spotkanie z Zaliwskim – W europejskich ruchach wolnościowych – Organizowanie powstania z ziem południowo-wschodnich i Litwy.
XXI. Plany natarcia na carską gwardię. Ostrołęka
Gwardia carska jednostką prestiżową – Anglia radzi atak – Apele księcia Czartoryskiego – Plany generała Prądzyńskiego, opory generała Skrzyneckiego – Praca wywiadu – Bezczynność polskiej armii – Rozbicie oddziału Poleszki – Gwardia carska w zasadzce – Stracona okazja – Cholera w wojsku rosyjskim w Gdańsku i na Pomorzu Zachodnim – Zgon Dybicza – Śmierć wielkiego księcia Konstantego – Wielka bitwa pod Ostrołęką – Wytracenie polskiego wojska – Druzgocąca klęska.
XXII. Ostatnie miesiąca Powstania. Maurycy Mochnacki
Książę Adam–generał Skrzynecki, stosunki bez zmian – Rada wojenna 27 lipca, Skrzynecki pozostaje – Zdjęcie ze stanowiska wodza – Generał H. Dembiński następcą Skrzyneckiego – Nowy plan Prądzyńskiego odrzucony – Zawiedzione nadzieje – Kryzys rządowy – Wybór J. Krukowieckiego – Chaos polityczny – Maurycy Mochnacki: pisarz, polityk – Mądrość i awanturnictwo – Powstanie narodu polskiego – Krytyka powstania i wszystkich dziedzin życia polskiego.
XXIII. Nieprzyjaciel u bram stolicy
Upadek nadziei – K. Toll oraz I. Paskiewicz – Skład armii wroga – Generał Kazimierz Małachowski – Nieprzyjaciel w Płocku – Budowa mostów – Rosyjskie rekwizycje, grabież – Rozgromiony oddział generała Stryjeńskiego – Paskiewicz rusza na Warszawę – Sprawa Łowicza – Józef Zaliwski – Inicjatywa generała Bema – Generał W. Szeptycki w ziemii sandomierskiej – Rüdigera przeprawa przez Wisłę – Boje generała Samuela Różyckiego.
XXIV. Obrona Warszawy
Tragiczne losy bohaterskiej stolicy – Odmowa poddania się – Przyjazd lekarzy z Francji – Sprawozdanie dr. Malgaine'a – Wyczyn generała Dembińskiego – Niewiara Krukowieckiego – Nieprzyjaciel pod Warszawą – Budowa mało skutecznych umocnień – 6 września Rosjanie gotowi do ataku – Feldmarszałek Iwan Paskiewicz – Bohaterska śmierć generała Józefa Sowińskiego – Ostatnie boje 8 września – Nowym premierem B. Niemojowski – Korespondencja generała Bema z K. Ostrowskim – Rosyjska intryga: oficerowie polscy zachowują swe rangi.
XXV. Losy rozbitków. Generał de La Fayette
Noc paskiewiczowska – Odejście armii do Prus i Austrii – Niepokój Prus o Pomorze, Austrii o Lwów – Książę Adam Czartoryski, jego nowa rola – Hôtel Lambert, opieka nad Polakami – Adam Mickiewicz i wybuch powstania – Kazimierz Małachowski i Szymon Chlustin – Wiek męski, wiek klęski – Część III Dziadów – Lés Depôts – Konflikt w Bergerac – Odwet Mikołaja w Polsce – Aleksander Puszkin – Stanowisko Mickiewicza – Generał de La Fayette – George Washington – Kościuszko i Pułaski – Niepodległość Stanów Zjednoczonych – Kult generała de La Fayette u Wielkich całego świata.
XXVI. Emigracja
Stworzenie N.K.E.P – Pierwszy spór: werbunek do Portugalii – Dwernicki–Bem – Odezwa Dwernickiego – Pierwsi żołnierze świata – Charakterystyka Legionu Królowej Marii – Słabość polskich organizacji – Mickiewicz wśród emigrantów – Księgi Narodu i Pielgrzymstwa Polskiego, wskazania dla rodaków – Publicystyka poety – Życzliwość wsi francuskiej, komitety w Niemczech – Ton wieszcza – Niszczenie narodowości polskiej – Despotyzm a caryzm – Testament Mickiewicza: przywrócić unię polsko-litewską.
XXVII. Moskiewskie żniwo
Znaczenie terminu Moskal – Mickiewicz o Rylejewie i Bestużewie – Do Przyjaciół Moskali – Księcia Wiaziemskiego wezwanie do rżnięcia Polaków – Gloryfikator rzezi Pragi – Porywanie dzieci polskich – Interwencja węgierska w parlamencie – Egzekucja za ofiarowanie żywności – Drakońska represja w Winnicy – Filareci Podola – Bezprawne konfiskaty – Mikołaj I – Rabunek Biblioteki Załuskich, zbiorów książąt Sapiehów – Hierarchia w prawie do kradzieży – Panslawizm i słowianofilizm – Skład Rady Państwa – Edward Niemojowski i jego stryj – Ksiądz Piotr Ściegienny.
XXVIII. Hôtel Lambert. Instytucje Wielkiej Emigracji
Siedziba Naczelnika wychodźstwa polskiego, niekoronowanego króla polski – Władysław następcą ojca – Dom św. Kazimierz – Ksiądz J. Etienne – Izabela Czartoryska-Działyńska – Księżna Izabela z Flemingów Czartoryska, postać wielkiej Polki – Bolesławita – Praca dyplomatyczna – Płk Michał Czajkowski (Sadyk Pasza) i Ludwika Śniadecka – Generał j. Bem (Murat Pasza) – Wyjazd Adama Mickiewicza do Turcji – Nagła śmierć wieszcza – Założenie Biblioteki Polskiej – Camille Gronkowski – Towarzystwo Historyczno-Literackie – Tradycja pielgrzymek do Montmorency – Szkoła polska, jej dzieje.
XXIX. Powstanie Listopadowe w sztuce i legendzie
Reakcja na poniesioną klęskę – Poezja, dramat, muzyka na szczytach geniuszu – Wizja Mickiewicza, zawrotna fantastyka romantyczna – Zygmunt Krasiński – Juliusz Słowacki, nicość Kordiana, piękno Lilli Wenedy, głębia myśli Grobu Agamemnona – Żar muzycznego języka Fryderyka Chopina – La Varsovienne Casimira Delavigne'a – P. J. de Béranger – A. de Musset, V. Hugo – J. Mosen – Hołd składany Kościuszce, Sowińskiemu – Młoda Polska w kraju – Wielkość Stanisława Wyspiańskiego – Adam Mickiewicz o pieśni i legendzie – Marsz belwederczyków – Generał Sowiński – Emilia Plater.
XXX. Francuzi i Polacy
C. C. de Rulhière – Historia anarchii polskiej i rozbiorów – Anegdoty petersburskie – Przyczyny upadku Polski – Rozbiory największą zbrodnią – Złota wolność polska a tyrania carów – J. J. Rousseau: prawa człowieka, prawa Polski – Voltaire a Polska – Rola Napoleona dla naszej niepodległości – Okres zbliżenia francusko-rosyjskiego – Charles Floquet – Zdanie Horace'a Sébastianiego – Lista S. Wędkiewicza – Francuska ocena zaborczości Rosji – Wspólne źródła dziedzictwa kulturowego – Gen. Charles de Gaulle – Prezydent Jacques Chirac: nasze wspólne dziejowe powołanie.
Rozważania końcowe
Bibliografia
Indeks nazwisk
[shortDescription:YellowCms\Shop\Product\Type\Norbertinum\Entity\Book:private] =>
[format:YellowCms\Shop\Product\Type\Norbertinum\Entity\Book:private] => 145 x 205 mm
[issn:YellowCms\Shop\Product\Type\Norbertinum\Entity\Book:private] =>
[showBuy:YellowCms\Shop\Product\Type\Norbertinum\Entity\Book:private] => 0
[id:YellowCms\Product\Product:private] => 714
[name:YellowCms\Product\Product:private] => Epoka powstania listopadowego
[thumb:YellowCms\Product\Product:private] => Epoka_powstania_listopadowego_120_www.jpg
[price:YellowCms\Product\Product:private] =>
[discountPrice:YellowCms\Product\Product:private] =>
[amount:YellowCms\Product\Product:private] => -1
[attribute:YellowCms\Product\Product:private] => Array
(
[binding] => YellowCms\Shop\Product\Attributes\Binding\Entity\Binding Object
(
[id:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Binding\Entity\Binding:private] => 3
[name:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Binding\Entity\Binding:private] => miękka klejona
)
[discount] =>
[status] => YellowCms\Shop\Product\Attributes\Status\Entity\Status Object
(
[id:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Status\Entity\Status:private] => 7
[name:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Status\Entity\Status:private] => Nakład wyczerpany
[availabilityProduct:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Status\Entity\Status:private] => 0
[description:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Status\Entity\Status:private] => 0
)
[series] =>
[publisher] => YellowCms\Shop\Product\Attributes\Publisher\Entity\Publisher Object
(
[id:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Publisher\Entity\Publisher:private] => 1
[name:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Publisher\Entity\Publisher:private] => Norbertinum
[text:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Publisher\Entity\Publisher:private] =>
[theirId:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Publisher\Entity\Publisher:private] =>
)
[authors] => Array
(
[0] => YellowCms\Shop\Product\Attributes\Author\Entity\Author Object
(
[id:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Author\Entity\Author:private] => 88
[name:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Author\Entity\Author:private] => Tadeusz Edward
[surname:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Author\Entity\Author:private] => Domański
[photo:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Author\Entity\Author:private] => Domański_www.jpg
[discountPaper:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Author\Entity\Author:private] =>
[discountEbook:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Author\Entity\Author:private] =>
)
)
[category] => Array
(
[0] => YellowCms\Shop\Product\Attributes\Category\Entity\Category Object
(
[id:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Category\Entity\Category:private] => 2
[pid:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Category\Entity\Category:private] => 0
[name:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Category\Entity\Category:private] => Historia i biografie
[nameEn:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Category\Entity\Category:private] =>
[favour:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Category\Entity\Category:private] => 1
[text:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Category\Entity\Category:private] =>
[product:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Category\Entity\Category:private] =>
[subCategories:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Category\Entity\Category:private] =>
[rabat] =>
[rabatEbook] =>
)
[1] => YellowCms\Shop\Product\Attributes\Category\Entity\Category Object
(
[id:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Category\Entity\Category:private] => 53
[pid:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Category\Entity\Category:private] => 0
[name:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Category\Entity\Category:private] => Politologia i stosunki międzynarodowe
[nameEn:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Category\Entity\Category:private] =>
[favour:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Category\Entity\Category:private] => 1
[text:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Category\Entity\Category:private] =>
[product:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Category\Entity\Category:private] =>
[subCategories:YellowCms\Shop\Product\Attributes\Category\Entity\Category:private] =>
[rabat] =>
[rabatEbook] =>
)
)
[meta_title] => Epoka powstania listopadowego
[meta_description] => Epoka powstania listopadowego
)
)
1
Epoka powstania listopadowego
-
Wydanie: pierwsze
-
Miejsce i rok:
Lublin, Norbertinum, 2000
-
Objętość: 404 s.
-
Format: 145 x 205 mm
-
Oprawa: miękka klejona
-
ISBN: 83-7222-044-1
-
Status: Nakład wyczerpany
Powstanie 1830-1831 r. zaliczane jest do najważniejszych okresów naszej historii, okazało się brzemienne w skutki dla polskich dziejów. Podczas niewoli pod rosyjską tyranią nie ustawały bunty, rewolty i bohaterskie walki, a na temat Powstania Listopadowego powstała bogata historiografia i literatura piękna. Temat powstania powracał nieustannie do grafiki i malarstwa. Literatura i sztuka polska sięgnęły szczytów artyzmu.
Wybrana epoka przedstawiona została w tej pracy w dość szerokiej perspektywie historycznej. W okresie bezpośrednio poprzedzającym rozbiory i po dokonaniu ich przez trzy wrogie mocarstwa rodacy nasi nie zaprzestali walki o niepodległość. Etapami jej były: Konfederacja Barska, Powstanie Kościuszkowskie, udział w kampaniach Napoleońskich. Po Powstaniu Listopadowym nastąpią walki Wiosny Ludów, potem wybuchnie Wojna Krymska itd., itd. Wydarzenia Insurekcji listopadowej związane są z Francją, Belgią, Włochami, trzema zaborcami oraz kilkoma innymi państwami. Także o nich należało coś powiedzieć.
(fragm. wstępu Tadeusza E. Domańskiego)
Spis treści
Wstęp
I. Spadek po Legionach Dąbrowskiego. Księstwo Warszawskie
Legiony Dąbrowskiego – Rozdrobnienie Włoch – Kościuszko wśród legionistów – Generał Kniaziewicz na Kapitolu – Trzy Legie – Książę J. Poniatowski – Zdobycie Gdańska – Klęska armii Bennigsena – Zdobycie Królewca, wojsko francuskie nad Niemnem – Polska kampania Napoleona – Cesarz w Warszawie i Poznaniu – Zawieszenie broni w Tylży – Księstwo Warszawskie – Książę Fryderyk August – O saskich Wettinach – Stanisław Leszczyński – Wojna Północna – Ustrój Księstwa Warszawskiego – Rozbudowa armii – Napoleon a Polska.
II. Walki armii Księstwa Warszawskiego. Książę Józef Poniatowski
O zaborze austriackim – Bitwa pod Raszynem – Śmierć płk. C. Godebskiego – Zajęcie Warszawy i Krakowa – Wagram – Księstwo Warszawskie powiększa się – Generał Kamieniecki – Wybuch wojny – Zdobycie Smoleńska – Pożar Moskwy – Kontrofensywa rosyjska – Berezyna – Marszałek Davout – Generał Dumouriez – Genrał Kniaziewicz – Bilans kampanii moskiewskiej – Książę Józef Poniatowski, człowiek zasług historycznych – Śmierć księcia J. Poniatowskiego – Marszałek Francji – Kult księcia Józefa – Generał P. A. Sułkowski.
III. Polska Kongresu Wiedeńskiego
Bez udziału Polski – J. B. Morton – Nowy rozbiór Polski – Królestwo pod berłem cara – Ludność – Talleyrand – Konstytucja – Poprzednie konstytucje – Kapitulacja Anglii – Polska łupem Rosji – Lord Brougham – Idea sprawiedliwości społecznej, Tadeusz Kościuszko – Hasło „Za waszą i naszą wolność” – Okrucieństwa Konstantego – Płk P. Jerzmanowski – Próba interwencji – Pamiętnik Waleriana Łukasińskiego – Koszmar lat pokongresowych – Broszura berlińska.
IV. Konstytucja, sejm i senat. Reforma administracji Kościoła
Zapowiedź: na zawsze – Religia katolickorzymska – Dużo obietnic – Rywalizacja z Metternichem – Rada Stanu – Statut Organiczny – Opozycja kaliska – Sąd Sejmowy, senator Piotr Bieliński – Kontakt z dekabrystami – Zbrodnia stanu – Płk. S. Krzyżanowski – Zemsta cara – Reorganizacja administracji Kościoła – Papieże Pius VII i Pius VIII – Pierwszy arcybiskup metropolita warszawski – Apostolat knuta.
V. Sprawy ekonomiczne i oświata
Władza wykonawcza w rękach cara – Społeczeństwo pragnie pracować – Inwestycje – Mnożenie liczby więzień – Dewastacje zabytków – Zamek w Lublinie – Stanisław Staszic, górnictwo i przemysł – Inwestorzy zagraniczni – T. Matuszewicz, intrygi Nowosilcowa – Książę Ksawery Lubecki-Drucki – Powiększenie dochodów państwa – Stanisław Kostka Potocki i Julian Ursyn Niemcewicz – Powstanie Uniwersytetu Warszawskiego – Piotr Chmielowski – Metternich przeciw autonomii – Prace F. N. Waltera – Korpus Kadetów w Kaliszu.
VI. Waleczność i serwilizm
Życie Józefa Zajączka – Bitwa pod Zieleńcami – Emigracja do Saksonii – Udział w Powstaniu Kościuszkowskim – W sztabie Naczelnika Kościuszki – Członek Rady Narodowej, prezes Sądu – Upadek powstania, generał T. Wawrzecki – Niezwykła postać generała Józefa Sułkowskiego – Generał Zajączek w Egipcie – Legia Honorowa – Nienawiść do księcia Poniatowskiego – Powrót przez Petersburg – Służalczość – Ludwik Mierosławski – Pogrzeb Zajączka – Inni odstępcy – Postać W. M. Zaleskiego.
VII. Wileńska Tragedia. Książę Adam Czartoryski
Uniwersytet Wileński – Inne uniwersytety – Kurator – Grono profesorów – Grupa przyjaciół, ich ideały – Adam Mickiewicz – Uderzenie w niewinnych – Losy Uniwersytetu Wileńskiego – Metody Nowosilcowa i Konstantego – Skazanie studentów – Familia – Katarzyna II żąda zakładnika – Kariera w Petersburgu – Plan Puławski – Nieudolność księcia Czartoryskiego w sprawach wojska – Działalność Tadeusza Czackiego – Adam Czartoryski o Rosjanach.
VIII. Walerian Łukasiński
Oddanie ojczyźnie – Człowiek zapomniany – Ochotnik w 1807 r. – Loże masońskie – Walki pod Lipskiem i Dreznym – W armii Kongresówki – W pułku Czwartaków – 14 rosyjskich służb policyjnych w Warszawie – Aresztowanie i ciężkie śledztwo – Bunt w Zamościu – Życie w Szlisselburgu – Niezłomność duchowa i fizyczna – Pamiętnik – Męczennik narodowy – Model organizacji de Louvois – Stosunki w wojsku – Romanowowie najpodlejszą z istniejących dynastii.
IX. Święte Przymierze
Akt założenia – Niezadowolenie – Podział Saksonii – Nakazy antyrepublikańskie – Interwencja Ludwika XVIII w Hiszpanii – Rywalizacja na Bałkanach – Związek Niemiecki – Metternich – Utrata Niderlandów i Wenecji – Sytuacja pod zaborem pruskim – Prasa polska – Organizacje konspiracyjne, Burschenschaften – K. Marcinkowski, A. Kraszewski – Generał Dąbrowski i Piast – F. H. Flotwell – Wzmożenie germanizacji – Generał S. Mielżyński i Związek Kosynierów – Życzliwy stosunek do Polaków w małych państewkach – Wincenty Pol – Popularność generała Bema.
X. Rosyjska tyrania
Polityka Pawła I – Zbliżenie francusko-rosyjskie – Zabójstwo cara – Pierre Pascal – F. A. Ossendowski – Edouard Duprat i jego sądy – M. Nowosilcow – Czterech najgroźniejszych zbrodniarzy – Pamiętnik K. Korczak-Branickiego – Propaganda rosyjska – Koszty utrzymania armii rosyjskiej w Polsce – Józef Zajączek zamiast księcia Adama – Rewolucja dekabrystów i represja w Rosji.
XI. Zbrodnie Romanowów. Genocidio
Żandarm Europy – Wojna krymska – Napoleon III – Błędy Mikołaja – Fryderyk Wilhelm IV – Zwycięstwo na Krymie – Zbliżenie Francji z Anglią – Aberdeen-Palmerston – Śmierć Mikołaja – Zdobycie Eupatorii – Upadek Malakoff, Sewastopola i koniec wojny – O Konstantym Romanowie – Historia Wilczków –Terror i tajne związki – Konflikt Konstanty–Mikołaj w roku 1825 – Księżna łowicka – Majątki arcybiskupów gnieźnieńskich – System zbrodni – R. Lemkin: termin genocidio.
XII. Rewolucja Lipcowa we Francji
Natchnienie dla Europy – Przyczyny rewolucji – Trzy Dni Chwały – Podbój Algierii – Rywalizacja angielsko-rosyjska – Sprzeczności Austria–Rosja – Koncepcja turecka, polska dywizja – Prusy wobec ewentualnej interwencji – Zerwanie Belgii z Holandią – Monarchia austro-węgierska – Czartoryski-Metternich – Parlamentarzyści angielscy a polskie powstanie – J. Laffitte premierem francuskim – Horace Sébastiani a Polska – Genreał de La Fayette, obrońca Polaków – Rządy Ludwika Filipa – Adalbert Cybulski.
XIII. Niepodległość Belgii
Belgia i Holandia – Królestwo pod berłem dynastii orańskiej – Angielscy torysi – Odrębność narodowa Belgów – Detronizacja Wilhelma I – Emmanuel de Hooghvorst – Assemblée des Notables – Rząd tymczasowy – Barykady w Brukseli – Armia w zasadzce – 26 września dniem zwycięstwa – Inne miasta i regiony – Wolność nauczania i prasy – Wyzwolenie się Księstwa Luksemburg – Konstytucja – Konfederacja londyńska – Elekcja króla – Groźba branki w Kongresówce – Generałowie I. Habdank-Kruszewski i J. Skrzynecki w Belgii.
XIV. Wybuch powstania w Warszawie
Atak na Belweder – Sprzysiężenie Wysockiego – Junkrzy – Przyczyny buntu – Sprawa mobilizacji – A. Sokołowski – Praca konspiracyjna – Wysocki i Zaliwski – Niepowodzenie J. Nabielaka – Lista Belwederczyków – Postawa generała S. Potockiego – Porażka rosyjska pod Arsenałem – Wielki Tydzień Polaków – Generał Chłopicki – Popełnione w pośpiechu błędy – Lęk i bezsilność Konstantego – Generał Szembek.
XV. Manifest Ludu Polskiego. Gen. Dwernicki pod Stoczkiem
Nieustępliwość cara, nieunikniona wojna – Manifest obu izb – Ogłoszenie go w Paryżu – Policja carska w Polsce – Charakterystyka wybuchu powstania – Dymisja Chłopickiego – Detronizacja cara – Liczebność armii, powiększanie jej – Generał I. Prądzyński – Generał J. Dwernicki – Dybicz rusza na Polskę – Plan natarcia i konieczność zmian – Dowodzenie generała Geismara – Bitwa pod Stoczkiem, zwycięstwo J. Dwernickiego – Rozkaz wycofania się – Zorganizowanie rządu powstańczego.
XVI. Rząd, dyplomacja, politycy. Państwo pruskie
Ministrowie – O Joachimie Lelewelu – Wolnomularstwo polski i europejskie – Sprawa unii polsko-litewskiej – Maurycy Mochnacki – Jan Czyński – Brak doradcy wojskowego przy rządzie – Dyplomacja księcia Adama, szukanie pomocy – Niezawodny generał de La Fayette – Misja A. Wielkopolskiego i A. Colonna Walewskiego – Walewski dyplomata – Lord Grey – Gabriel Séailles – Próba zbliżenia do Austrii – Wrogość Prus – Powstanie państwa pruskiego.
XVII. Walki od lutego do kwietnia 1831 r. Generał Prądzyński
Armia Dybicza pod Warszawą – Siły polskie na wzniesieniach Targówka – Analogia z klęską Kościuszki roku 1794 – Rzeź Suworowa – Bojowość polskiego żołnierza – Bitwa pod Białołęką – Generała Chłopicki ranny – O Skrzyneckim – Ignacy Prądzyński, wielki strateg – Zwycięstwo pod Iganiami – Artyleria Józefa Bema – Inicjatywa generała W. Chrzanowskiego – Brak porozumienia w sztabie – Analiza Prądzyńskiego – Wacław Tokarz – Dwie opinie o Skrzyneckim.
XVIII. Ziemia lubelska i Wołyń
Genrał Dwernicki rozbija korpus Geismara – Rozkaz odwrotu do Warszawy – Dymisja M. Radziwiłła – Oddziały Krakusów– Nominacja Skrzyneckiego – Słabość oddziału generała Dwernickiego – Wyzwolenie Lublina, ofiarność ludności – Uściług – Dzieje Wołynia – Krzemieniec, Ateny wołyńskie – Tadeusz Czacki – Organizacja płk. K. Różyckiego – Powstanie Listopadowe w skrócie – Napór dużych sił Rüdigera – 1 maja, generał Dwernicki przekracza granicę – Dalsze walki generała Sierawskiego – Śmierć generała J. Małachowskiego.
XIX. Powstanie na Litwie. Emilia Plater
Entuzjazm na Litwie i Żmudzi – Organizowanie administracji i poboru – Ludwisarnia – Kształcenie oficerów – Wyposażenie piechoty – Trudności wroga – Powiat wileński pierwszy – Wilno nie zdobyte – Partyzanci w Puszczy Białowieskiej – Masowy mord w Oszmianie – Obchody 3 maja w Warszawie – Generał Dezydery Chłapowski na Litwie – Spotkanie z Emilią Plater – Nadejście generała Antoniego Giełguda wraz z generałem Dembińskim – Giełgud dezerteruje do Prus – Wyjście Chłapowskiego z Litwy – Egzekucja A. Giełguda – Przebicie się generała Dembińskiego i jego działalność – Emilia Plater, nieugięta bohaterka – Historia i legenda.
XX. Walki partyzanckie. Józef Zaliwski. Szymon Konarski
Przerwa w operacjach wroga – Wzmożenie się polskiej partyzantki i jej tradycje – Płk Zaliwski – Działania mjr. E. Grothusa – Zajęcie Kowna – Józef Zaliwski w Warszawie – Wyjazd do Francji – Werbunek i wyprawa do Polski – Areszt austriacki – Życie i działalność – Bohater-szaleniec – Szymon Konarski – Udział w walkach 1831 r. – Spotkanie z Zaliwskim – W europejskich ruchach wolnościowych – Organizowanie powstania z ziem południowo-wschodnich i Litwy.
XXI. Plany natarcia na carską gwardię. Ostrołęka
Gwardia carska jednostką prestiżową – Anglia radzi atak – Apele księcia Czartoryskiego – Plany generała Prądzyńskiego, opory generała Skrzyneckiego – Praca wywiadu – Bezczynność polskiej armii – Rozbicie oddziału Poleszki – Gwardia carska w zasadzce – Stracona okazja – Cholera w wojsku rosyjskim w Gdańsku i na Pomorzu Zachodnim – Zgon Dybicza – Śmierć wielkiego księcia Konstantego – Wielka bitwa pod Ostrołęką – Wytracenie polskiego wojska – Druzgocąca klęska.
XXII. Ostatnie miesiąca Powstania. Maurycy Mochnacki
Książę Adam–generał Skrzynecki, stosunki bez zmian – Rada wojenna 27 lipca, Skrzynecki pozostaje – Zdjęcie ze stanowiska wodza – Generał H. Dembiński następcą Skrzyneckiego – Nowy plan Prądzyńskiego odrzucony – Zawiedzione nadzieje – Kryzys rządowy – Wybór J. Krukowieckiego – Chaos polityczny – Maurycy Mochnacki: pisarz, polityk – Mądrość i awanturnictwo – Powstanie narodu polskiego – Krytyka powstania i wszystkich dziedzin życia polskiego.
XXIII. Nieprzyjaciel u bram stolicy
Upadek nadziei – K. Toll oraz I. Paskiewicz – Skład armii wroga – Generał Kazimierz Małachowski – Nieprzyjaciel w Płocku – Budowa mostów – Rosyjskie rekwizycje, grabież – Rozgromiony oddział generała Stryjeńskiego – Paskiewicz rusza na Warszawę – Sprawa Łowicza – Józef Zaliwski – Inicjatywa generała Bema – Generał W. Szeptycki w ziemii sandomierskiej – Rüdigera przeprawa przez Wisłę – Boje generała Samuela Różyckiego.
XXIV. Obrona Warszawy
Tragiczne losy bohaterskiej stolicy – Odmowa poddania się – Przyjazd lekarzy z Francji – Sprawozdanie dr. Malgaine'a – Wyczyn generała Dembińskiego – Niewiara Krukowieckiego – Nieprzyjaciel pod Warszawą – Budowa mało skutecznych umocnień – 6 września Rosjanie gotowi do ataku – Feldmarszałek Iwan Paskiewicz – Bohaterska śmierć generała Józefa Sowińskiego – Ostatnie boje 8 września – Nowym premierem B. Niemojowski – Korespondencja generała Bema z K. Ostrowskim – Rosyjska intryga: oficerowie polscy zachowują swe rangi.
XXV. Losy rozbitków. Generał de La Fayette
Noc paskiewiczowska – Odejście armii do Prus i Austrii – Niepokój Prus o Pomorze, Austrii o Lwów – Książę Adam Czartoryski, jego nowa rola – Hôtel Lambert, opieka nad Polakami – Adam Mickiewicz i wybuch powstania – Kazimierz Małachowski i Szymon Chlustin – Wiek męski, wiek klęski – Część III Dziadów – Lés Depôts – Konflikt w Bergerac – Odwet Mikołaja w Polsce – Aleksander Puszkin – Stanowisko Mickiewicza – Generał de La Fayette – George Washington – Kościuszko i Pułaski – Niepodległość Stanów Zjednoczonych – Kult generała de La Fayette u Wielkich całego świata.
XXVI. Emigracja
Stworzenie N.K.E.P – Pierwszy spór: werbunek do Portugalii – Dwernicki–Bem – Odezwa Dwernickiego – Pierwsi żołnierze świata – Charakterystyka Legionu Królowej Marii – Słabość polskich organizacji – Mickiewicz wśród emigrantów – Księgi Narodu i Pielgrzymstwa Polskiego, wskazania dla rodaków – Publicystyka poety – Życzliwość wsi francuskiej, komitety w Niemczech – Ton wieszcza – Niszczenie narodowości polskiej – Despotyzm a caryzm – Testament Mickiewicza: przywrócić unię polsko-litewską.
XXVII. Moskiewskie żniwo
Znaczenie terminu Moskal – Mickiewicz o Rylejewie i Bestużewie – Do Przyjaciół Moskali – Księcia Wiaziemskiego wezwanie do rżnięcia Polaków – Gloryfikator rzezi Pragi – Porywanie dzieci polskich – Interwencja węgierska w parlamencie – Egzekucja za ofiarowanie żywności – Drakońska represja w Winnicy – Filareci Podola – Bezprawne konfiskaty – Mikołaj I – Rabunek Biblioteki Załuskich, zbiorów książąt Sapiehów – Hierarchia w prawie do kradzieży – Panslawizm i słowianofilizm – Skład Rady Państwa – Edward Niemojowski i jego stryj – Ksiądz Piotr Ściegienny.
XXVIII. Hôtel Lambert. Instytucje Wielkiej Emigracji
Siedziba Naczelnika wychodźstwa polskiego, niekoronowanego króla polski – Władysław następcą ojca – Dom św. Kazimierz – Ksiądz J. Etienne – Izabela Czartoryska-Działyńska – Księżna Izabela z Flemingów Czartoryska, postać wielkiej Polki – Bolesławita – Praca dyplomatyczna – Płk Michał Czajkowski (Sadyk Pasza) i Ludwika Śniadecka – Generał j. Bem (Murat Pasza) – Wyjazd Adama Mickiewicza do Turcji – Nagła śmierć wieszcza – Założenie Biblioteki Polskiej – Camille Gronkowski – Towarzystwo Historyczno-Literackie – Tradycja pielgrzymek do Montmorency – Szkoła polska, jej dzieje.
XXIX. Powstanie Listopadowe w sztuce i legendzie
Reakcja na poniesioną klęskę – Poezja, dramat, muzyka na szczytach geniuszu – Wizja Mickiewicza, zawrotna fantastyka romantyczna – Zygmunt Krasiński – Juliusz Słowacki, nicość Kordiana, piękno Lilli Wenedy, głębia myśli Grobu Agamemnona – Żar muzycznego języka Fryderyka Chopina – La Varsovienne Casimira Delavigne'a – P. J. de Béranger – A. de Musset, V. Hugo – J. Mosen – Hołd składany Kościuszce, Sowińskiemu – Młoda Polska w kraju – Wielkość Stanisława Wyspiańskiego – Adam Mickiewicz o pieśni i legendzie – Marsz belwederczyków – Generał Sowiński – Emilia Plater.
XXX. Francuzi i Polacy
C. C. de Rulhière – Historia anarchii polskiej i rozbiorów – Anegdoty petersburskie – Przyczyny upadku Polski – Rozbiory największą zbrodnią – Złota wolność polska a tyrania carów – J. J. Rousseau: prawa człowieka, prawa Polski – Voltaire a Polska – Rola Napoleona dla naszej niepodległości – Okres zbliżenia francusko-rosyjskiego – Charles Floquet – Zdanie Horace'a Sébastianiego – Lista S. Wędkiewicza – Francuska ocena zaborczości Rosji – Wspólne źródła dziedzictwa kulturowego – Gen. Charles de Gaulle – Prezydent Jacques Chirac: nasze wspólne dziejowe powołanie.
Rozważania końcowe
Bibliografia
Indeks nazwisk
