Wybór w gospodarce. Wprowadzenie do ekonomii
  • Wydanie: drugie, poprawione i poszerzone
  • Miejsce i rok: Lublin, Norbertinum, 1994
  • Objętość: 241 s.
  • Format: 165 x 240 mm
  • Oprawa: miękka klejona
  • ISBN: 83-85131-59-0
  • Status: Nakład wyczerpany

Podręcznik akademicki z zakresu teorii ekonomii, obejmujący elementy mikroekonomii i teorii wyboru publicznego. Oryginalne ujęcie egzemplifikujące polską rzeczywistość gospodarczą. Książka interesująca dla każdego, kto pragnie lepiej zrozumieć współczesną gospodarkę i życie polityczne, mechanizmy gospodarki rynkowej, działania rządu, konsumentów i przedsiębiorstw.

 

Przedmowa do II wydania:

 

Książka ta powstała w oparciu o wykład ze Wstępu do Analizy Ekonomicznej, jaki mam przyjemność prowadzić od roku 1988 na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim i od roku 1990 w filii KUL w Stalowej Woli. Jego słuchaczami są studenci I roku Ekonomii i Socjologii.

Kontakt ze studentami zmusza do znalezienia klarownej odpowiedzi na każde pytanie. W rezultacie, trzeba przemyśleć od początku najbardziej fundamentalne kwestie. Tak więc książka ta zawdzięcza najwięcej cierpliwym słuchaczom.

Niniejsze, drugie wydanie zostało gruntownie przejrzane i poprawione. Główny wysiłek zmierzał do tego, aby lepiej powiązać ze sobą poszczególne rozdziały, tak by uwypuklić proces myślenia ekonomicznego, koncentrowany wokół kilku podstawowych idei: racjonalności, rzadkości, użyteczności i kosztu alternatywnego.

Pewne trudniejsze przykłady, jak różnicowanie ceny przez monopolistę, zostały uproszczone, dodano też nowe tematy. Po wahaniu włączony został fragment o nadwyżce konsumenta, jako że mimo pewnej niejednoznaczności tego pojęcia trudno się bez niego obejść. Rozdział o ekonomii jako nauce przeniesiono na koniec książki, ponieważ nadaje się on lepiej na podsumowanie, niż na wprowadzenie. Stosowana terminologia została ujednolicona, z uwzględnieniem krystalizujących się zwyczajów językowych, jakie można zauważyć w innych publikowanych podręcznikach ekonomii.

Wprowadzenie do ekonomii nie może być niczym innym, jak wprowadzeniem do mikroekonomii, lub – jak wcześniej (i chyba bardziej poprawnie) mówiono – teorii cen. Książkę tę można zatem uznać za wykład elementów teorii cen. Teoria cen stanowi rdzeń ekonomii i na niej opierają się bardziej zaawansowane (i dyskusyjne zarazem) gałęzie.

Niedoskonałością teorii cen (w postaci w jakiej została ona opracowana przez szkołę marginalistyczną pod koniec XIX stulecia), było abstrahowanie od problemów politycznych i instytucjonalnych. Teoria równowagi ogólnej Leona Walrasa wydawała się początkowo czymś przynależącym do krainy czystych idei, odległym od spraw doczesnych. Stopniowo jednak ekonomiści nauczyli się na nowo jak wykorzystywać narzędzia analizy do opisu realnej gospodarki, funkcjonującej w określonym kontekście instytucjonalnym.

Istotnym przełomem było zastosowanie metodologii racjonalnego wyboru do dziedziny polityki. Przyniosło to powstanie ekonomicznej teorii wyboru publicznego, która ponownie czyni z ekonomii naukę polityczną, wracając w ten sposób do pierwotnej koncepcji ekonomicznej Adama Smith’a. Dzisiaj wydaje się to szczególnie ważne: współczesna ekonomia, chcąc nie chcąc, musi być również ekonomią polityczną, ponieważ wynika to z charakteru otaczającej nas rzeczywistości, w której rządy podejmują wiele decyzji gospodarczych. Wyrazem tego przekonania jest Rozdział 5, który przedstawia działanie rządu w gospodarce.

 

Spis treści

 

Przedmowa do II wydania

 

1. Rzadkość i racjonalny wybór

określenie ekonomii / zasada maksymalizacji / ekonomia a prakseologia / rzadkość, ubóstwo /   koszt alternatywny / dobro ekonomiczne / zasób, rodzaje zasobów / prawa własności

 

2. Produkcja, technologia i podział; krzywa możliwości produkcyjnych

podstawowe problemy gospodarcze / kryteria podziału / dwa podstawowe sposoby organizacji gospodarki / krzywa możliwości produkcyjnych / efektywność produkcyjna i alokacyjna/ nachylenie krzywej możliwości produkcyjnych / przesunięcie krzywej możliwości produkcyjnych na zewnątrz / innowacje i wynalazki

 

3. Specjalizacja i wymiana

A. Prawo kosztów komparatywnych

specjalizacja i wymiana / zjawisko komparatywnej przewagi / korzyści z handlu w przypadku     absolutnej przewagi jednej ze stron / handel międzynarodowy i autarkia gospodarcza

B. Handel

pieniądz / pośrednik, koszty wymiany / handel jako źródło dodatkowej użyteczności / użyteczność a cena/ wymiana jako przekazywanie praw własności

 

4. Rynkowa cena równowagi

ceny w wymianie wyizolowanej / podaż / prawo podaży, uzasadnienie / popyt / (pierwsze) prawo popytu, uzasadnienie / rynek, cena równowagi / nadwyżka konsumenta i producenta / dlaczego nie dochodzi do zmowy producentów? / kontrola cen: cena maksymalna/ kontrola cen: cena minimalna / przesunięcia krzywej oraz na krzywej podaży / przesunięcia krzywej oraz na krzywej popytu / krótki i długi okres

 

5. Efektywnoć ekonomiczna. Rząd

A. Efektywność ekonomiczna

nieefektywność alokacyjna i produkcyjna / kryterium Pareto

B. Dobra publiczne

dobra publiczne / dylemat więźnia

C. Efekty zewnętrzne

efekty zewnętrzne / efekty zewnętrzne a dobra publiczne / koszty, korzyści zewnętrzne / rozwiązanie Pigou / twierdzenie Coase’a

D. Rząd i rynek

rząd, funkcje rządu / rząd i rynek: podobieństwa i różnice

E. Igonrancja polityczna

ignorancja polityczna, przyczyny / rachunek wyborcy / ignorancja polityczna, konsekwencje

F. Renty polityczne

renty polityczne / bariery

 

6. Konsument; linia budżetu i krzywe objętości

A. Linia budżetu

granica możliwości produkcyjnych w wymianie bezpieniężnej / granica możliwości konsumpcyjnych w wymianie pieniężnej, linia budżetu / przesunięcia linii budżetu

B. Krzywe objętości

założenia dotyczące preferencji konsumenta i odpowiadające im właściwości krzywych objętości / prawo malejącej krańcowej stopy substytucji / krzywe objętości jako poziomice funkcji użyteczności

C. Wybór konsumenta

maksymalizowanie użyteczności: rozwiązanie graficzne / reguła maksymalizowania użyteczności w odniesieniu do wielu dóbr

 

7. Konsument; przejście do krzywych popytu i krzywych Engla

A. Przejście do krzywych popytu

reakcja konsumenta na zmianę ceny / przejście do krzywej popytu

B. Elastyczność cenowa popytu

pojęcie elastyczności / elastyczność cenowa popytu, ujęcie łukowe / elastyczność cenowa popytu, ujęcie punktowe / graficzne przedstawienie krzywych popytu o różnej elastyczności / drugie prawo popytu / elastyczność cenowa popytu a wydatki

C. Krzywe Engla i elastyczność dochodowa

reakcja konsumenta na zmianę dochodu i krzywe Engla / elastyczność dochodowa popytu

 

8. Minimalizacja kosztów produkcji

A. Funkcja produkcji i izokwanty

czym zajmuje się producent? / funkcja produkcji / izokwanty / krańcowa stopa technicznej substytucji

B. Izokoszty; minimalizowanie kosztów produkcji

izokoszty / minimalizowanie kosztów produkcji / efekt zmiany relacji cen czynników produkcji

C. Przejście do krzywych kosztowych

przejście do krzywych kosztowych / długookresowa krzywa kosztu całkowitego

D. Wybór krótkookresowy

minimalizowanie kosztów w krótkim okresie / koszt stały i koszt zmienny / krótkookresowa krzywa kosztu całkowitego / związek między krótkookresową a długookresową krzywą kosztu średniego i odpowiadające im sytuacje rynkowe

E. Wybór długookresowy

decyzje długookresowe i długookresowa krzywa kosztu średniego / możliwe kształty długookresowej krzywej kosztu średniego i odpowiadające im sytuacje rynkowe

F. Koszty ekonomiczne i sprawozdawczo-rachunkowe

koszty: ujęcie ekonomiczne a ujęcie sprawozdawczo-rachunkowe / przykład kosztu surowców

 

9. Przedsiębiorstwo – odbiorca ceny

A. Założenia czystego modelu konkurencji

założenia czystego modelu konkurencji / przejście od indywidualnego popytu (podaży) do krzywych rynkowych / obraz całego rynku i perspektywa pojedynczego producenta

B. Wielkość produkcji maksymalizująca zysk

reguła maksymalizowania zysku / rozwiązanie graficzne: wielkości krańcowe / rozwiązanie graficzne: wielkości całkowite / efekt spadku ceny / reakcja na sytuację strat w krótkim okresie / indywidualna krzywa podaży

C. Krótki i długi okres

spadek popytu, reakcja krótkookresowa i długookresowa / wzrost popytu, reakcja krótkookresowa i długookresowa/ konsekwencje dla równowagi długookresowej

D. Ekonomiczne ujęcie zysku

transformacja zysku w zwiększoną wartość zasobów/ dwa źródła zysku ekonomicznego / funkcje zysku w modelu konkurencyjnym

 

10. Przedsiębiorstwo wyznaczające cenę

A. Zastosowania modelu

krzywa popytu: przedsiębiorstwo wyznaczające cenę, a odbiorca ceny / typowe zastosowania modelu

B. Maksymalizacja zysku

reguła maksymalizowania zysku / wzrost sprzedaży i zmiany w dochodzie całkowitym, dochód krańcowy / maksymalizacja zysku, rozwiązanie graficzne / porównanie poziomu produkcji z sytuacją konkurencyjną, nieefektywność

C. Przypadek szczególny; różnicowanie ceny

różnicowanie ceny, określenie, warunki konieczne / rozwiązanie maksymalizujące zysk

D. Regulacja rządowa

metody regulacji rządowej / regulacja w przypadku monopolu naturalnego

E. Podsumowanie

alternatywne modele rynku

 

11. Ekonomia jako nauka

etapy pracy naukowej / warunek ceateris paribus / probabilistyczny charakter praw ekonomicznych / ogólność poznania naukowego / społeczny charakter nauki / oddzielenie opisu od oceny

 

Bibliografia

więcej o książce
zwiń
Polecane

Książka o dojrzewaniu do ojcostwa

Felietony i eseje o jagiellońskim duchu miasta Lublina

Wspomnienia z posługi duszpasterskiej wśród deportowanych do Kazachstanu.

Zbiór opowiadań, których motywem przewodnim jest emigracja i związane z nią dylematy życiowe bohaterów.